Grafika wektorowa i rastrowa. Czym się różnią?

Wolfdash Studio

27 marca 2022

Grafika wektorowa i rastrowa. Czym się różnią?

Osoby, które nie mają styczności na co dzień z branżą graficzną, mogą nie znać różnic pomiędzy tymi dwoma pojęciami. Czy zastanawiałeś się kiedyś dlaczego graficy zazwyczaj proszą o pliki robocze w wektorach? Czym są pliki wektorowe i rastrowe? Jakie są różnice pomiędzy nimi i gdzie się je wykorzystuje? Poniżej postaramy się to wszystko wyjaśnić.

Grafiki wektorowe i grafiki rastrowe mają szerokie zastosowanie, służą zarówno do tworzenia obrazów przeznaczonych do publikacji w internecie, jak i drukowania fizycznych produktów, takich jak broszury, plakaty, ulotki. W grafice wektorowej obrazy tworzą linie, krzywe i punkty, które są umieszczone w pewnym układzie współrzędnych, natomiast w grafice rastrowej – obrazy tworzą piksele.

Grafika wektorowa. Co to jest?

Grafika wektorowa opiera się na matematyce. Są to obrazy opisane za pomocą figur geometrycznych i pól wytyczonych przez krzywe.
Wektory są bezstratne i w pełni skalowalne. Można dowolnie zmieniać wielkość obrazu, a szczegóły i linie w rysunkach będą zawsze ostre i wyraźne. Używając punktów na krzywych, można je swobodnie edytować. Pliki wektorowe zazwyczaj zajmują mniej miejsca na dysku gdyż opierają się na równaniach matematycznych, ale nie jest to reguła. Podstawowy znak graficzny czyli logo jest wykonywane w wektorach, bo daje to nieograniczone możliwości edycji oraz skalowania do odpowiednich wymiarów.

Najpopularniejsze formaty plików wektorowych to: ai, eps, svg, cdr oraz pdf, który obsługuje również grafikę rastrową.

Grafika rastrowa. Co to jest?

Grafika rastrowa (bitmapa) jest to bazowa matrycy, w którą wpisywane są pojedyncze piksele – połączone w taki sposób, aby tworzyć obraz. Jakość grafiki rastrowej zależy od ilości pojedynczych pikseli, które są umieszczone na danym obszarze. Rozdzielczość plików rastrowych mierzy się skalą DPI (ilość punktów obrazu na 1 cal).
Rastry również mogą być skalowane, ale przy zastosowaniu dużych powiększeń zobaczymy rozmazane kontury, a w obrazie będą widoczne piksele.
Na stronach www i w różnego rodzaju publikacjach internetowych stosuje się obrazy o rozdzielczości od 72 dpi do 96 dpi – czyli optymalnie „lekkie” pliki, które nie będą stwarzać problemów podczas ładowania.
Pliki w wysokiej rozdzielczości bywają „ciężkie”, trudne do przesyłania w sieci i zbyt długo ładujące się na stronach www. Jeśli chodzi o poligrafię i publikacje małoformatowe, wtedy kiedy oglądamy prace z bliskiej odległości, stosuje się grafiki o rozdzielczości około 600 dpi. W druku wielkoformatowym, gdzie grafiki oglądane są z większej odległości, można z powodzeniem zastosować pliki o niższej rozdzielczości, nawet do 150 dpi.

Najpopularniejsze formaty plików rastrowych: jpg, png, tif, bmp no i wspomniany wcześniej pdf.

Zastosowanie grafiki wektorowej i rastrowej.

Obie grafiki mają szerokie zastosowanie. Znaczna część zleceń może być realizowana w obu technikach, jednak są takie, które wymagają zastosowania konkretnej z nich. W większości przypadków wybierana jest grafika wektorowa, czyli ta która jest bardziej uniwersalna i gwarantuje lepsze efekty wizualne i jakościowe. Grafiki do druku mało i wielkoformatowego mogą być tworzone z wykorzystaniem obydwu rodzajów grafik. Ulotki reklamowe, katalogi, naklejki, banery, skomplikowane grafiki na samochody oraz różnego rodzaju inne nadruki, mogą być przygotowywane zarówno w plikach wektorowych, jak i w plikach rastrowych. Jeśli mamy zlecenie na grafikę, w której znajdują się litery, cyfry i na przykład logotypy to zdecydowanie lepiej sprawdzi się grafika wektorowa. Profesjonalny grafik zawsze tworzy logo w wektorach ponieważ daje to niekończące się możliwości edycji i pełną kontrolę w tworzeniu, ponad to logo zaprojektowane w wektorach będzie tak samo ostre i wyraźne zarówno w małym formacie (ulotka, wizytówka, voucher), jak i w wydaniu wielkoformatowym (bilbord reklamowy). Z grafiki wektorowej korzystają również graficy tworzący ilustracje, ikony czy różnego rodzaju symbole graficzne.

Podsumowanie.

Grafika wektorowa oraz grafika rastrowa to dwie różne, ale niezbędne i uzupełniające się nawzajem metody tworzenia obrazów. Grafika wektorowa działa na zasadzie matematycznych przeliczeń, jest w pełni edytowalna, a pliki gwarantują doskonałą jakość. Z kolei grafika rastrowa to zbiór pojedynczych pikseli, które tworzą dany obraz. Jakość zależy od rozdzielczości DPI, a im wyższa rozdzielczość, tym większa waga pliku. Wszędzie tam, gdzie zależy nam na najwyższej jakości i dokładności grafiki, gdzie priorytetem jest lekkość pliku, możliwość edycji i bezstratnego skalowania – zdecydowanie wybierzemy grafikę wektorową.